Stel, je hebt je studie bijna afgerond, je staat aan de start van je eigen leven – en dan is daar nog iets: het familievermogen. Misschien krijg je nu al schenkingen, misschien “later als je ouders er niet meer zijn”, of misschien hangt het vooral nog in de lucht.
Hoe dan ook: vermogend zijn kan voelen als een cadeau, maar soms ook als een druk.
Veel jonge vermogenden worstelen bijvoorbeeld met:
- het gevoel dat anderen denken: “Jij hebt makkelijk praten, jouw ouders betalen alles”
- de vraag: “Wat heb ík eigenlijk zelf gepresteerd?”
- angst om fouten te maken met geld: “Ik mag dit niet verprutsen.”
Als jij (een deel van) jezelf hierin herkent: je bent niet de enige.
Wat je vaak niet hoort over familievermogen
Binnen veel families wordt er niet of nauwelijks over vermogens gesproken, óf alleen in serieuze gesprekken met adviseurs met dikke ordners op tafel. Daardoor kun je al snel het gevoel krijgen dat:
- je er geen vragen over mag stellen;
- je er “gewoon goed mee moet omgaan”, zonder dat iemand uitlegt wat dat precies betekent;
- je vooral niets fout mag doen.
Maar de waarheid is: met geld leren omgaan is een leerproces. Net als autorijden, sporten of je eerste baan. Niemand verwacht dat je zonder rijles zomaar een vrachtwagen bestuurt – waarom zou dat bij vermogen wel zo werken?
Vermogensopvoeding: wat is dat eigenlijk?
“Vermogensopvoeding” klinkt misschien zwaar, maar het gaat in de kern om dit:
Je leert stap voor stap omgaan met het familievermogen, zodat je er later op een gezonde, volwassen manier mee om kunt gaan.
Dat betekent niet dat je opeens alles financieel geweldig moet begrijpen. Het betekent wél dat je:
- begrijpt waar het vermogen vandaan komt;
- weet wat de bedoeling is (alleen bewaren of ook gebruiken of weggeven);
- leert zelf keuzes te maken – met fouten en al;
- ruimte voelt om je eigen leven te leiden, niet alleen “het plan” van je ouders.
Drie stappen die helpen
1. Begrijp het verhaal achter het vermogen
Geld op een rekening is één ding, maar er zit meestal een verhaal achter:
- Wie heeft het opgebouwd?
- Welke risico’s zijn genomen?
- Welke offers zijn gedaan?
- Wat vinden je ouders belangrijk zodat jij je eigen leven kan leiden.
Daarover in gesprek gaan helpt. Niet om je een schuldgevoel te geven, maar om context te hebben. Dan voelt het vermogen minder als een vaag, abstract cijfer – en meer als iets waar je op een volwassen manier mee om mag gaan.
Praktische vragen die je kunt stellen aan je ouders:
- “Kun je me eens uitleggen hoe ons vermogen is ontstaan?”
- “Wat hoop je dat ik er later mee doe?”
- “Wat vind jij belangrijker: dat het bedrag gelijk blijft, of dat ik er een goed leven mee opbouw?”
2. Oefenen in het klein
Je leert niet met vermogen omgaan door er alleen over te praten. Je leert het door te doen. Bijvoorbeeld:
- Meekijken (of meebeslissen) bij een belegging of investering.
- Zelf een deel van een schenking beheren en keuzes maken: sparen, beleggen, aflossen, investeren, doneren.
- Meegaan naar een gesprek met de bank of vermogensbeheerder en daar ook zelf vragen stellen.
Belangrijk: dit hoeft niet meteen “perfect”. Het doel is niet om alles foutloos te doen. Het doel is dat je:
- inzicht krijgt in wat beslissingen met vermogen doen;
- ontdekt wat bij jou past;
- merkt waar je nog meer over wilt leren.
3. Loslaten (voor je ouders, ruimte pakken voor jou)
Op een bepaald moment gaan je ouders meer verantwoordelijkheid aan jou overlaten. Dat kan voelen als:
- meer zeggenschap krijgen over een deel van het vermogen;
- zelf keuzes maken over een eigen (beleggings)rekening;
- betrokken worden als aandeelhouder, certificaathouder of bestuurder.
Voor ouders is dat best spannend: het vermogen loslaten betekent soms ook een stuk controle loslaten. Voor jou betekent het vooral: een kans om te laten zien wat je kunt – én om te ontdekken wat je nog niet weet.
Het is oké om tegen je ouders te zeggen:
- “Ik wil hier graag meer zelf in beslissen, maar ik heb wel hulp nodig om het te leren.”
- “Ik wil niet alleen ‘ja knikken’ in vergaderingen, ik wil snappen wat er speelt.”
Meer dan geld: wie wil jíj zijn?
Een van de grootste uitdagingen voor jonge vermogenden zijn:
Waar eindigt mijn familieverhaal en waar begint mijn eigen verhaal?
Het is makkelijk om alleen gezien te worden als “die van familie X met dat bedrijf of vermogen”. Maar jij bent meer dan dat. Vermogen is een middel, geen identiteit.
Stel jezelf eens de vraag:
- Wat zou ik doen, ook als er géén vermogen was?
- Welke opleiding, baan, onderneming of bijdrage maakt mij trots?
- Hoe wil ik dat later over mij wordt gesproken, los van mijn achternaam?
Het mooiste scenario is dat je:
- je eigen pad kiest;
- het vermogen gebruikt als hulpmiddel, niet als hoofdrolspeler;
- en zélf aan het stuur zit – financieel én in je leven.
Wat kun je nu al doen?
Een paar concrete stappen:
- Begin het gesprek thuis
Vraag je ouders naar het verhaal, de bedoeling en de verwachtingen rondom het vermogen. - Vraag om mee te mogen kijken en oefenen
Bijvoorbeeld bij een gesprek met de bank, adviseur of notaris. - Durf hulp te vragen
Een family officer kan juist helpen om jouw stem én die van je ouders goed te laten klinken.
De Rendtmeesters is een multi family office dat zich richt op het begeleiden van families met substantiële vermogens. Met een brede expertise op het gebied van financiële planning, governance en het begeleiden van familieprocessen, helpen zij families om harmonie te bewaren en vermogen over generaties heen duurzaam te organiseren.
